Gıda ile temas eden madde ve malzemeler yönetmeliği

Gıda ile temas eden madde ve malzemeler yönetmeliği, Türk Gıda Kodeksi kapsamında Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından yayımlanan ve ambalaj dahil gıdayla temas eden tüm malzemeler için genel kuralları belirleyen düzenlemedir. Bu yönetmelik AB'deki çerçeve tüzükle büyük ölçüde uyumludur ve plastikler gibi belirli malzemeler için ayrıca özel yönetmelikler bulunur.

Temel ilke

Yönetmeliğin temel ilkesi şudur: Gıdayla temas eden malzemeler, normal ve öngörülebilir kullanım koşullarında gıdaya insan sağlığını tehlikeye atacak, gıdanın bileşiminde kabul edilemez bir değişikliğe veya tat, koku gibi duyusal özelliklerinde bozulmaya yol açacak miktarda madde aktarmamalıdır. Bu ilke ambalajın türü ne olursa olsun geçerlidir; plastik, kağıt, alüminyum veya bunların birleşiminden oluşan esnek ambalajlar da kapsamdadır.

Neleri düzenler?

• Genel güvenlik gereklilikleri: Yukarıdaki temel ilke ve migrasyonun sınırlandırılması
• Etiketleme: Henüz gıdayla temas etmemiş malzemelerin "gıda ile temas için" ibaresi veya kadeh-çatal sembolü ile işaretlenmesi ve gerekiyorsa güvenli kullanım talimatlarının verilmesi
• Uygunluk beyanı: Özel düzenlemesi olan malzemeler için kurallara uygunluğu gösteren yazılı beyan ve destekleyici belgeler
• İzlenebilirlik: Malzemelerin tedarik zincirinin her aşamasında izlenebilir olması
• İyi üretim uygulamaları: Üretimin kalite güvence ve kontrol sistemleriyle yönetilmesi

Plastik malzemeler için özel düzenleme

Plastik madde ve malzemeler için ayrıca Türk Gıda Kodeksi kapsamında, AB 10/2011 ile uyumlu bir yönetmelik bulunur. Bu düzenleme izinli maddeler listesini, genel ve spesifik migrasyon limitlerini, test koşullarını ve uygunluk beyanı içeriğini belirler. Esnek ambalajın büyük bölümü plastik içerdiği için bu yönetmelik sektörde en sık başvurulan düzenlemelerden biridir.

Ambalaj alan gıda firması açısından

Gıda işletmecisi, ürününü uygun bir ambalajla piyasaya sunmakla yükümlüdür. Bu nedenle ambalaj tedarikçinizden şu belgeleri istemeniz önerilir:

• Ambalaj yapısına ait güncel uygunluk beyanı
• Ürün tipinize ve kullanım koşullarınıza uygun migrasyon test raporları
• Gerekiyorsa tedarikçinin ilgili kayıt veya izin belgeleri

Dikkat edilecekler

Mevzuat zaman zaman güncellenir; değişiklikleri takip etmek için Resmî Gazete'de yayımlanan güncel metne ve Bakanlık duyurularına başvurmak en doğru yoldur. Ürününüz yağlı, asidik veya alkollüyse ya da sıcak dolum, pastörizasyon gibi işlemler uygulanıyorsa bunu tedarikçinize mutlaka bildirin; uygunluk değerlendirmesi bu koşullara göre yapılır.