Dolum

Dolum, ürünün hazır poşete veya ambalaj filmine konulup ağzının kapatıldığı paketleme aşamasıdır. Esnek ambalajda dolum yöntemi; poşet tipini, malzeme seçimini, aksesuarları ve hatta tasarımı doğrudan etkiler.

Dolum yöntemleri

• Elle dolum: Ürün tartılarak hazır poşete elle konur ve masa tipi bir kaynak makinesiyle kapatılır. Düşük adetli, butik ve yeni markalarda yaygındır.
• Yarı otomatik dolum: Tartım veya dozajlama makineyle yapılır, poşet operatör tarafından yerleştirilir ve kapatılır.
• Hazır poşet otomatik dolum: Önceden üretilmiş poşetler (doypack, düz tabanlı, spout poşet vb.) makine tarafından tek tek alınır, açılır, doldurulur ve kaynaklanır.
• Form-dolum-kapama: Makine poşeti rulo filmden kendisi oluşturur, doldurur ve kapatır. Dikey olanına VFFS, yatay olanına HFFS denir.

Dolum yöntemi ambalaj seçimini nasıl etkiler?

Elle veya hazır poşet dolumu yapıyorsanız poşet sizin için tamamen hazır gelir; fermuar, valf, askı deliği gibi aksesuarlar üretimde eklenir. Form-dolum-kapama makinesi kullanıyorsanız ambalajı rulo film olarak almanız gerekir; bu durumda bobin genişliği, sargı yönü, bobin iç çapı, göz işareti konumu ve filmin kayganlığı makinenize uygun olmalıdır.

Dolumda dikkat edilecekler

• Kaynak bölgesinin temizliği: Toz, yağ veya sıvı ürünler kaynak bölgesine bulaşırsa kaynak zayıf kalır ve sızıntı oluşabilir.
• Kaynak ayarı: Sıcaklık, süre ve basınç, ambalajın iç katmanına göre ayarlanmalıdır; çok yüksek sıcaklık filmi buruşturur, çok düşük sıcaklık kaynağı zayıf bırakır.
• Üst boşluk: Poşetin tamamen doldurulmaması, kaynak için yeterli alan bırakılması gerekir.
• Ürün sıcaklığı: Sıcak ürün dolduruluyorsa malzemenin buna uygun olması gerekir; bkz. sıcak dolum.
• Koruyucu gaz: Bazı gıdalarda raf ömrünü uzatmak için dolum sırasında poşetin içi azot gibi bir gazla doldurulur. Bu uygulamanın etkisi, ambalajın bariyer özelliğine bağlıdır.

Dolum sonrası kontrol

Dolumdan sonra rastgele seçilen poşetlerde kaynak sağlamlığını, sızdırmazlığı ve gramajı kontrol etmek iyi bir alışkanlıktır. Basit bir yöntem, kapatılmış poşeti hafifçe sıkarak hava kaçağı olup olmadığına bakmaktır; sıvı ürünlerde poşetler bir süre yatay bekletilerek sızıntı gözlemlenebilir. Kaynakta kırışma, kabarcık veya eksik yapışma görülürse makine ayarları ve kaynak bölgesinin temizliği yeniden gözden geçirilmelidir.

Doğru seçim için ipuçları

Ambalaj üreticinize dolumun nasıl yapılacağını en başta bildirin: elle mi, hangi marka ve modelde makineyle mi, ürün sıcak mı, sıvı mı, toz mu? Otomatik hatta çalışıyorsanız makinenin teknik özellik sayfasını paylaşmak, yanlış ölçü veya yapıda ambalaj üretilmesini önler. Mümkünse seri üretim öncesi numune poşet veya filmle deneme dolumu yapın.